W programie m.in., wybrane zagadnienia:
- Obowiązki gmin i OSP w systemie ochrony ludności i obrony cywilnej
- Naliczanie, dokumentowanie i wypłata ekwiwalentu dla strażaków ratowników OSP
- Finansowanie działalności OSP, zakupów sprzętu, szkoleń, wyżywienia i umundurowania
- Badania lekarskie, ubezpieczenia oraz odpowiedzialność gminy w razie wypadku strażaka
- Zasady zatrudniania kierowców-konserwatorów i kierowania pojazdami uprzywilejowanymi
- Dokumentowanie prawa do świadczenia ratowniczego oraz rola świadków i wójta
- Rozliczanie paliwa, AdBlue i pracy sprzętu mechanicznego należącego do OSP
Wzory pism, jakie otrzymają uczestnicy:
- Wzór umowy gminy z jednostką OSP
- Wzór - projekt planu wydatków budżetowych w dziale 75412 - Ochotnicze Straże Pożarne
- Wzór - Umowa zlecenia z kierowcą konserwatorem OSP Planowanie jego pracy, rozliczenie rachunek. Wzory dokumentów
- Wzór - Zasady prowadzenia gospodarki paliwowej. Normy zużycia paliw, wzory kart drogowych i ich rozliczenia.
- Wzór - Uchwała Rady Gminy o wysokości ekwiwalentu dla strażaka OSP
- Wzór - Zasady wypłacania ekwiwalentu oraz druki wniosków o wypłatę ekwiwalentu. Sposoby jego weryfikacji, naliczania i wypłaty.
- Wzór - Zlecenia na badania lekarskie strażaków OSP. Praktyczne wskazówki i sposoby kierowania strażaków na badania wykraczające udział w działaniach ratowniczych np. kierowców.
- Wzór - Zasady weryfikacji i potwierdzania oświadczeń do wniosku o przyznanie świadczenia ratowniczego. Praktyczne wskazówki i sposoby rozwiązywania problemów.
Szczegółowy program szkolenia:
1. Status OSP, organizacja i współpraca
Zagadnienia programowe
- status prawny OSP i zakres zadań
- struktura władz i zasady działania
- członkostwo i współpraca między jednostkami
- likwidacja OSP i dokumentacja
- rola gminy w sprawach organizacyjnych
Pytania:
- Jak wygląda proces likwidacji jednostki OSP? Kto jest odpowiedzialny za przechowywanie dokumentów zlikwidowanej jednostki?
- W jaki sposób zlikwidować jednostkę OSP, która jest mało wykorzystywana?
- Jak wygląda procedura wyboru nowych władz zarządu gminnego OSP?
- Jakie są obecnie zasady działania związków wojewódzkich OSP w systemie ochrony ludności i obrony cywilnej?
- Czy wejście w życie ustawy o ochronie ludności i obronie cywilnej wymaga zmian w statutach OSP?
- Czy wejście w życie ustawy o ochronie ludności i obrony cywilnej wpływa na wybory członków zarządu OSP?
- Kto prowadzi ewidencję osób wyróżnionych Odznaką Świętego Floriana "Za Zasługi dla Społeczności Lokalnej" i jakie obowiązki ma w tym zakresie gmina?
- Czy strażak OSP może należeć do dwóch jednostek, działających w sąsiedztwie na terenie tej samej gminy ?
- Jakie obowiązki spoczywają na gminie wobec OSP?
- Jakie są dodatkowe świadczenia dla strażaków ratowników OSP? Legitymacje, wyróżnienia, odznaczenia, skład zarządu z udziałem władz samorządowych
- Czy pracownik nadzorujący OSP z JST musi uczestniczyć w zebraniu?
- Czy strażak OSP należący do jednej jednostki OSP może wyjeżdżać do akcji ratowniczych również z innej jednostki OSP na terenie tej samej gminy?
2. Umowy gminy z OSP i kierowcami
Zagadnienia programowe
- umowa gminy z jednostką OSP
- umowy z kierowcami-konserwatorami
- forma zatrudnienia i kontynuacja umów
- dokumentowanie zadań zleconych
- skutki braku wymaganych umów
Pytania:
- Czy do każdej usługi należy zawierać umowę?
- Czy kierowca-konserwator musi być zatrudniony na podstawie umowy zlecenia, czy dopuszczalne są również inne formy zatrudnienia lub współpracy?
- Co z umowami o pracę zawartymi z kierowcami-konserwatorami przed zmianami przepisów – czy wymagają zmiany, czy mogą być nadal wykonywane?
- Jakie dokumenty dotyczące kierowcy-konserwatora i jego uprawnień powinny być przechowywane w gminie?
- Czy gmina musi mieć zawarte umowy z kierowcami?
- Jak powinno przebiegać zawieranie przez gminy umów z kierowcami-konserwatorami?
- Czy za każdym razem gmina musi podpisywać umowę z OSP na wykonywanie zadań zleconych?
- Jak ma brzmieć umowa między gminą a OSP? Co ma zawierać i od kiedy należy ją wprowadzić?
- Jakie są konsekwencje niezawarcia umowy przez gminę z OSP?
- Czy gmina może przekazać sprzęt jednostce OSP przed podpisaniem z nią umowy?
3. Badania, szkolenia i dopuszczenie do działań
Zagadnienia programowe
- badania kandydatów i strażaków ratowników
- skierowania i upoważnienia
- orzeczenia lekarskie i ich przechowywanie
- szkolenia podstawowe, KPP i BHP
- warunki dopuszczenia do działań
Pytania:
- Czy po ukończeniu szkolenia podstawowego należy wysłać strażaka na ponowne badania lekarskie?
- Czy orzeczenia lekarskie strażaków należy przechowywać w wersji oryginalnej?
- Co, jeżeli orzeczenie lekarskie było wystawione na strażaka ratownika i takie orzeczenie przedstawił na szkoleniu podstawowym i zostało ono uznane? Czy powinien zrobić ponownie badanie?
- Co w przypadku, gdy strażakom skończyły się kursy KPP, a Państwowa Straż Pożarna ich nie organizuje lub organizuje rzadko i to w dodatku tylko dla nielicznej grupy i nie wszyscy się załapią? Czy gmina musi pokryć koszty tych szkoleń - dotyczy jednostki w KSRG?
- Czy gmina musi mieć zawartą umowę z przychodnią medycyny pracy? Czy strażak może zrobić badania w dowolnej przychodni?
- Kandydat na strażaka ratownika wykonał badania stwierdzające brak przeciwwskazań do udziału w szkoleniu podstawowym , następnie ukończył szkolenie podstawowe. Czy musi ponownie wykonać badania lekarskie stwierdzające brak przeciwwskazań bezpośredniego udziału w działaniach ratowniczych przez wyjazdem do akcji?
- Co w sytuacji, kiedy jednostka nie wyjeżdża do akcji - czy wówczas gmina musi zapłacić za badania?
- Czy strażaka przychodzącego z innej jednostki z ważnymi badaniami należy skierować na badania na podstawie skierowania wójta, wg siedziby jednostki OSP?
- Czy gmina może we własnym zakresie zorganizować szkolenie np. z KPP?
- Czy gmina musi płacić za szkolenia strażaków?
- Czy za pierwsze podstawowe szkolenie gmina może nie ponosić kosztów?
- Czy skierowanie strażaka na badania podpisuje wójt? Czy pracownik powinien mieć do tego oddzielne upoważnienie?
- Czy wójt może odmówić podpisania skierowania na badania kandydata chcącego dołączyć do OSP na terenie danej gminy, jeśli osoba ta nie jest w niej zameldowana i nie ma jednoznacznie potwierdzonego miejsca zamieszkania na obszarze tej gminy, oraz czy kwestia ta jest uregulowana w przepisach prawnych?
4. Kierowcy i pojazdy uprzywilejowane
Zagadnienia programowe
- uprawnienia kierowców OSP
- badania lekarskie i psychologiczne
- zezwolenia na pojazdy uprzywilejowane
- kierowanie ruchem po zmianach w 2026 r.
- szkolenia i skierowania kierowców-konserwatorów
Pytania:
- Po uchyleniu art. 11 ust. 3 ustawy o OSP, na jakiej podstawie organizuje się szkolenie przygotowujące strażaka ratownika OSP do prowadzenia pojazdu uprzywilejowanego i czy za udział w takim szkoleniu przysługuje ekwiwalent?
- Jednostka OSP przyniosła do podpisania przez wójta skierowanie na szkolenie kierowcy - konserwatora sprzętu ratowniczego. Czy wójt podpisuje takie skierowania i wypłaca ekwiwalent?
- Po zmianach obowiązujących od 18 maja 2026 r. czy strażak ratownik OSP musi odnawiać szkolenie z zakresu kierowania ruchem organizowane przez WORD, a w jakich przypadkach szkolenie to nadal jest wymagane?
- Czy za wydanie zezwolenia na kierowanie pojazdami uprzywilejowanymi OSP pobierana jest opłata?
- Czy strażak posiadający zezwolenie na kierowanie pojazdem uprzywilejowanym uzyskane w związku ze służbą lub pracą zawodową potrzebuje odrębnego zezwolenia dla OSP?
- Czy wójt powinien wystawić zaświadczenie do starostwa dla kierowcy pojazdu OSP?
- Czy do poradni psychologicznej gmina wystawia skierowanie dla kierowców?
- Czy powinniśmy prowadzić gminny rejestr kierujących pojazdami uprzywilejowanymi?
- Czy strażacy ratownicy OSP pełniący funkcję kierowcy po ukończeniu 65 lat mogą brać bezpośredni udział w działaniach i akcjach ratowniczych?
- Czy w przypadku badań dla kierowców pojazdów uprzywilejowanych OSP na badania psychotechniczne można wystawić jedno zbiorcze skierowanie, czy konieczne jest rozdzielanie ich na dwa osobne dokumenty (skierowanie lekarskie i psychologiczne), zwłaszcza w sytuacji, gdy po rozbiciu na dwa dokumenty jedno ze skierowań pozostaje nieuzupełnione?
5. Ekwiwalent: uprawnienia, stawki i uchwały
Zagadnienia programowe
- osoby uprawnione do ekwiwalentu
- stawki i uchwały rady gminy
- ekwiwalent za szkolenia i inne zadania
- wypłata na rachunek strażaka lub OSP
- przypadki szczególne i odmowa wypłaty
Pytania:
- Czy wypłata ekwiwalentu za szkolenie podstawowe dla kandydatów jest obligatoryjna?
- Za które działania wymienione w art. 3 pkt 1–15 ekwiwalent przysługuje na podstawie art. 15, a za które może zostać przyznany na podstawie uchwały rady gminy zgodnie z art. 15a?
- Jeżeli jednostka OSP jest organizatorem szkolenia, np. drwali lub pilarzy w ramach małego granty otrzymanego z UM, to czy należy się ekwiwalent dla strażaków OPS uczestniczących w szkoleniu?
- Czy za szkolenie podstawowe i szkolenie BHP organizowane przez PSP należy się ekwiwalent?
- Czy strażacy ratownicy mogą złożyć wniosek o przekazaniu ekwiwalentu na straż, ponieważ w art. 15 ust. 1 ustawy pisze wyraźnie, że ekwiwalent otrzymuje strażak ratownik, a nie jednostka?
- Czy można wypłacić ekwiwalent za udział w działaniu ratowniczym strażakowi ratownikowi OSP (kierowca konserwator), który przebywał jednocześnie na zwolnieniu lekarskim?
- Czy można wypłacić ekwiwalent strażakowi, który znajdował się w wykazie SWD, ale nie posiadał tego dnia ważnych badań lekarskich?
- Na polecenie wójta OSP wyjechała do usunięcia gniazda szerszeni. Później OSP złożyła wniosek o wypłatę ekwiwalentu. W uchwale rady gminy nie ma jednak zapisów o wypłacie ekwiwalentu za takie wyjazdy gospodarcze, jak również w wykazie SWD nie ma ujętego niniejszego działania. Czy należy odmówić wypłaty ekwiwalentu?
- Czy w uchwale kandydat na strażaka może mieć inne stawki niż strażak ratownik?
- Jak ujmować ekwiwalent pieniężny dla strażaków za udział w działaniach ratowniczych i akcjach ratowniczych?
- Jak odróżnić ekwiwalent pieniężny od wynagrodzenia wypłacanego na podstawie umowy zawartej ze strażakiem?
- Jak naliczać ekwiwalenty?
- Czy strażacy mogą zrzec się ekwiwalentu? Czy ekwiwalent musi być wypłacony na indywidualne konto strażaka, czy może być na konto główne konkretnej jednostki OSP? Jak przedstawia się sprawa kierowców, konserwatorów sprzętu pożarniczego, czy są oni zatrudnieni na umowę cywilnoprawną, czy w jakiejś innej formie?
- Czy przygotowując uchwałę o ekwiwalencie można zawrzeć zapis o tym, że za udział w dożynkach ekwiwalent, np. 100 zł za cały dzień? Czy ekwiwalent powinien być godzinny tak jak udział w działaniach ratowniczych?
6. Ekwiwalent: czas, dokumentowanie i wnioski
Zagadnienia programowe
- początek i koniec naliczania czasu
- kilka wyjazdów i rozpoczęte godziny
- potwierdzanie udziału przez PSP i SWD
- wnioski zbiorcze i okresy rozliczeniowe
- rozbieżności w dokumentacji wyjazdowej
Pytania:
- Możliwość udostępniania programu SWD prowadzonego przez PSP, które wspomagają pracę w gminach.
- Jednostka wróciła z akcji i 8 minut po powrocie została znowu zadysponowana do wyjazdu – pojechali tym samym składem. Zawarli to na jednej karcie potwierdzającej udział w działaniach ratowniczych. Czy ekwiwalent wypłacamy jak za jeden wyjazd ciągiem, czy należy rozbijać na dwa osobne wyjazdy?
- Co w sytuacji, gdy nie ma akurat komendanta gminnego, gdyż złożył rezygnację? Kto w tej sytuacji potwierdzi udział w akcji ratowniczej?
- Czy do wyliczenia ekwiwalentu za udział w dział. ratowniczym bierze się godzinę wyjazdu czy godzinę zadysponowania?
- Czy strażakowi biorącemu udział w szkoleniu ratunkowym czas liczymy od godziny wyjazdu z jednostki macierzystej? Czy od momentu rozpoczęcia danego szkolenia lub ćwiczenia?
- Jak naliczyć ekwiwalent, jeżeli w ciągu 3 godzin od 16:00 do 19:00 jedna z OSP miała 5 zgłoszeń, więc składają 5 osobnych wniosków o wypłatę ekwiwalentu od każdego zgłoszenia? Czy ekwiwalent należy naliczyć za 3 godziny?
- Czy za każdym razem powinniśmy zwracać się do PSP o potwierdzenie godzin z wyjazdów?
- Czy wniosek o ekwiwalent może być zbiorczy z całego miesiąca lub kwartału bez podziału na dni?
- Czy akcję można potwierdzić w oparciu o wiadomość SMS z MSK?
- W jaki sposób sprawdzić godziny i minuty udziału strażaka w akcji, w celu naliczenia ekwiwalentu do wypłaty?
- Jak i kiedy rozliczać wyjazdy strażaków? Jak wygląda w praktyce dofinansowanie w takim przypadku?
- Jakie godziny powinny stanowić podstawę do naliczenia ekwiwalentu dla strażaków OSP w sytuacji, gdy na karcie działań ratowniczych wpisywany jest czas wyjazdu i powrotu jednostki OSP, a na dołączonym potwierdzeniu z PSP widnieje czas całego zdarzenia według PSP lub jedynie ogólny czas uczestnictwa w akcji (np. 1 godzina i 10 minut) bez wskazania konkretnych godzin „od–do”? Jak należy traktować takie potwierdzenie i weryfikować wskazywane przez strażaków godziny, jeśli różnią się one od danych z PSP, oraz czy kluczowe znaczenie ma wyłącznie faktyczny czas udziału w akcji?
7. Świadczenie ratownicze, legitymacje i świadkowie
Zagadnienia programowe
- warunki przyznania świadczenia ratowniczego
- potwierdzanie okresów czynnego uczestnictwa
- oświadczenia i wiarygodność świadków
- decyzje PSP i dokumentacja gminy
- legitymacje, ewidencje i wyróżnienia
Pytania:
- Co w sytuacji, gdy w dokumentacji zarządu gminy nie pojawiło się nazwisko strażaka, a został złożony wniosek o świadczenie ratownicze?
- Czy opinię, którą sporządza wójt, musi zostać dołączona do potwierdzonych oświadczeń świadków?
- Wójt jest na stanowisku 5 lat i nie zna strażaka, który pełni funkcję już od dawna, ale nie mamy żadnych ewidencji. Czy potwierdzenie oświadczenia polega wyłącznie na potwierdzeniu podpisu składającego oświadczenie?
- Kto spisuje zeznania świadków?
- Potwierdzenie przez wójta udziału strażaka w akcjach oraz potwierdzenie udziału przez świadków. Czy każdy świadek musi potwierdzić wymaganą liczbę lat, czy wystarczy, że jeden świadek potwierdzi 10 lat, a drugi świadek resztę? Czy wójt musi gromadzić dokumentację związaną z udzielaniem opinii o wiarygodności świadków?
- Jakie są zmiany dotyczące wypłaty świadczeń ratowniczych dla strażaków ochotników, którzy brali czynny udział w działaniach ratowniczych, akcjach ratowniczych, szkoleniach lub ćwiczeniach?
- Jak obecnie wygląda przyjmowanie wniosków o wydanie legitymacji strażaka ratownika OSP i wprowadzanie danych do rejestru legitymacji przez wójta?
- Czy wójt może, na podstawie porozumienia, upoważnić zarząd OSP lub zarząd oddziału gminnego ZOSP RP do przyjmowania wniosków o wydanie legitymacji i wprowadzania danych do rejestru?
- Ile wynosi w 2026 r. świadczenie ratownicze dla osób, które przez wymagany okres czynnie uczestniczyły w działaniach ratowniczych, akcjach ratowniczych, szkoleniach lub ćwiczeniach?
- Komu przysługuje świadczenie ratownicze, a komu nie?
- Czy gmina powinna zajmować się świadczeniem ratowniczym? Jakie są zasady jego dokumentowania?
- Czy osobom niebiorącym udziału w działaniach ratowniczych ani akcjach ratowniczych, ale uczestniczącym w szkoleniach lub ćwiczeniach, może przysługiwać świadczenie ratownicze?
- Czy właściwy komendant powiatowy (miejski) PSP wydaje decyzję w sprawie świadczenia ratowniczego?
- Kto składa wniosek o przyznanie świadczenia ratowniczego i do którego organu należy go przekazać?
- Co w sytuacji, jeśli PSP nie prowadzi dokumentacji obejmującej wymagane 20 lub 25 lat czynnego uczestnictwa, aby udowodnić, że ktoś co najmniej raz w roku uczestniczył w działaniu ratowniczym, akcji ratowniczej, szkoleniu lub ćwiczeniu? Co, jeśli nie prowadzimy takiej ewidencji imiennej od tak dawna?
- W jaki sposób gmina ma ustalić okres czynnego uczestnictwa? Czy powinni być jacyś świadkowie?
- Jak wyliczać okres czynnego uczestnictwa strażaków ratowników OSP w działaniach ratowniczych, akcjach ratowniczych, szkoleniach lub ćwiczeniach? Jakie załączniki są potrzebne?
8. Ubezpieczenia, wypadki i odszkodowania
Zagadnienia programowe
- ubezpieczenie strażaków i jednostek
- wypadki podczas działań i w drodze do remizy
- odszkodowania i rekompensaty
- dokumentacja powypadkowa
- zakres odpowiedzialności gminy i PSP
Pytania:
- Jak wygląda kwestia ubezpieczenia imiennego? Do tej pory mieliśmy ubezpieczenie grupowe i imienne, w tej chwili według ubezpieczyciela możemy ubezpieczać tylko grupowo
- Czy strażak ma się ubezpieczyć sam, czy gmina musi w tym uczestniczyć? Czy strażacy sami powinni zadbać o swoje ubezpieczenie?
- Jak wygląda procedura i sposób postępowania w przypadku, gdy strażak ulegnie wypadkowi?
- Jaką rolę pełni gmina, komendant w momencie, gdy strażak ulegnie wypadkowi? Kto wypłaca odszkodowanie?
- Kiedy gmina musi wypłacić odszkodowanie dla strażaków?
- Czy gmina może zabezpieczyć się przed sytuacją, w której będzie musiała wypłacić odszkodowanie strażakowi?
- Ubezpieczenie podczas wyjazdów gospodarczych - jakie? Czy można dodatkowo ubezpieczyć strażaka?
- Jakie ubezpieczenie dla strażaków - 24 godzinne czy tylko na okres wyjazdów na akcję?
- Wypadek w drodze do remizy, np. skręcona kostka - czy gmina musi wypłacić odszkodowanie?
- Do odszkodowania od PSP potrzebna jest dokumentacja powypadkowa, wykonana przez osobę uprawnioną, czyli BHP-owca. Kto powinien zapłacić za dokumentację - strażak czy gmina?
- Czy można ubezpieczyć strażnicę?
9. Finansowanie OSP, dotacje i fundusz sołecki
Zagadnienia programowe
- wydatki obowiązkowe i fakultatywne
- dotacje dla OSP i finansowanie bieżące
- środki z funduszu sołeckiego
- obsługa księgowa stowarzyszenia
- finansowanie nowych zdolności ratowniczych
Pytania:
- Jeżeli gmina nie przekaże środków, ponieważ ich nie ma, to czy musi w jakiś sposób udowodnić OSP brak tych środków w budżecie?
- Czy koszty funkcjonowania ochotniczych straży pożarnych (zakup paliwa do pojazdu OSP, obowiązkowe ubezpieczenia pojazdu OSP czy finansowanie napraw sprzętu OSP powinno być realizowane bezpośrednio z budżetu gminy, czy mogą być pokrywane z dotacji (art. 32. ust 5 u.o.s.p. – z uwagi na brak sprecyzowania jaki charakter ma mieć dotacja)?
- Czy gmina jest zobowiązana do pokrywania kosztów utrzymywania każdego sprzętu, jaki zakupi sobie OSP, czy przyjmie na stan OSP w tym m.in. pojazdy, łodzie, sprzęt hydrauliczny, aparaty powietrzne?
- Jakie są możliwości finansowania OSP prowadzonej przez biuro rachunkowe? Czy gmina finansująca potrzeby OSP na bieżąco może udzielić dotacji jednostce OSP na opłacenie księgowej z zewnątrz?
- Czy z funduszu sołeckiego można przeznaczyć środki dla OSP
- Jak rozliczać wydatki OSP związane z realizacją zadań ochrony ludności i obrony cywilnej?
- Czy gmina musi finansować wszystko, co OSP sobie zażyczy?
- Jak wygląda finansowanie działalności OSP jako stowarzyszenia?
- Za co gmina powinna ponosić wydatki na rzecz OSP, a za co nie musi?
- Czy zakup dla OSP psów do czynności poszukiwawczo-ratowniczych, ich wyszkolenie, wyposażenie oraz utrzymanie może być sfinansowane z budżetu gminy, czy mieści się to w ramach zadania własnego gminy polegającego na utrzymaniu gotowości bojowej oraz czy gmina ma obowiązek finansowania utrzymania i wyposażenia takich psów, w przypadku gdy stanowią one własność OSP?
10. Remizy, mienie i wyposażenie
Zagadnienia programowe
- utrzymanie remiz i obiektów
- przekazywanie i ewidencja mienia
- zakup, przeglądy i naprawy sprzętu
- sprzęt specjalistyczny i medyczny
- granice obowiązków finansowych gminy
Pytania:
- Jak utrzymywać budynek OSP, jeżeli budynek nie jest własnością gminy, tylko OSP?
- Czy gmina musi ponosić koszty utrzymania remizy, która znajduje się na terenie prywatnej firmy i to właśnie ta firma ponosi z własnej woli koszty utrzymania tego budynku remizy oraz sponsoruje jednostkę OSP?
- Czy przyczepkę, którą kupiła gmina i będąca w użytkowaniu OSP, można przekazać protokołem PT?
- Czy można finansować inny sprzęt medyczny dla OSP?
- Czy jest możliwość prawna dofinansowania dronów?
- Czy OSP powinno zająć się zleceniem przeglądów i napraw, a potem tylko przesłać fakturę do gminy?
- Jak zinterpretować pojęcie "podstawowy sprzęt ratowniczo-gaśniczy"? Czy np. AODO w zwykłej OSP jest to podstawowy sprzęt?
11. Pojazdy, paliwo i sprzęt mechaniczny
Zagadnienia programowe
- normy zużycia paliwa i AdBlue
- karty pracy pojazdów i sprzętu
- wyjazdy gospodarcze i komercyjne
- eksploatacja agregatów i pilarek
- zakup, przekazanie i ewidencja samochodów
Pytania:
- Jak ustalać normę paliwową dla nowego auta?
- Czy gospodarkę paliwową ustalamy typowo dla jednostek OSP?
- Czy w budżecie OSP powinna być zabezpieczona kwota na wodę pobraną z hydrantów do zdarzeń, z zużycia której musimy się rozliczać z zakładem komunalnym?
- Czy przy sprzętach typu pilarka ze zbiornikiem 1,2, czyli godzinie pracy sprzętu, nie potrzebujemy kanistra?
- Na jakiej podstawie ustalać normy zużycia paliwa?
- Co z rozliczaniem paliwa w przypadku wyjazdów gospodarczych/komercyjnych, niezwiązanych z działalnością bojową?
- Czy istnieje podstawa prawna do obowiązkowego rozruchu miesięcznego?
- Czy można wprowadzić do eksploatacji i rozliczać paliwo agregatu prądotwórczego lub innego sprzętu, który zakupiła OSP (nie gmina) i przedstawia dowód jego nabycia?
- Normy zużycia dodatku do paliwa ON: Ad Blue. U nas w gminie rozliczamy Ad Blue następująco: 6l Ad Blue na 100 1 zużytego ON. Czy jest to poprawne działanie?
- Jak rozliczać pracę sprzętu mechanicznego – np. piły do drewna?
- Co pracownik musi brać pod uwagę, rozliczając karty pracy sprzętu? Jak wygląda to w innych urzędach?
- Czy można zakupić używane wozy strażackie? Czy wozy muszą być atestowane?
- Czy można sprowadzić samochód z zagranicy?
- Czy gmina może współfinansować przekazanie samochodu dla OSP?
- Czy przekazany samochód ma być zawarty w ewidencji gminny, czy straży pożarnej?
- Skąd pozyskiwać środki zewnętrzne na kupno samochodu dla OSP?
12. Wyżywienie, MDP, zawody i umundurowanie
Zagadnienia programowe
- wyżywienie i woda podczas działań
- klasyfikacja budżetowa wydatków
- zawody, konkursy i uroczystości
- młodzieżowe drużyny pożarnicze
- umundurowanie i środki ochrony indywidualnej
Pytania:
- W jaki paragraf posiłek regeneracyjny?
- Finansowanie nagród, np. konkurs plastyczny "Zapobiegajmy pożarom" lub konkurs wiedzy pożarniczej. Czy nagrody za zawody sportowo-pożarnicze, medale i puchary może finansować gmina?
- W jakim paragrafie ująć w budżecie zapis dot. zapewnienia posiłków dla strażaków ratowników?
- Czy z wydatków na OSP można pokrywać wydatki na turniej wiedzy pożarniczej, zawody sportowo-pożarnicze np. upominki, nagrody, poczęstunek i inne koszty, wydatki związane z gminnymi obchodami Dnia Strażaka? Czy można finansować wydatki związane z MDP w tym zakup dresów, hełmów dla MDP?
- Czy zakup wody pitnej oraz posiłki regeneracyjne dla strażaków biorących udział w działaniach ratowniczo-gaśniczych jest możliwy do sfinansowania z budżetu gminy?
- Czy usługi transportowe młodzieżowych grup na szkolenia/warsztaty/zawody mogą być finansowane z budżetu gminy?
- Czy mundur galowy można zakupić ze środków gminnych?
- Czy można zapłacić za wodę dla strażaków, za poczęstunek podczas zawodów i ćwiczeń oraz za nagrody i puchary?
- Na jakiej podstawie możemy finansować wyżywienie dla OSP w trakcie akcji?
- Czy wyżywienia nie powinno zapewnić PSP w czasie działań ratowniczych?
- Czy w przypadku długotrwałego działania, trwającego ponad 2 dni, w którym uczestniczy bardzo dużo jednostek PSP i OSP, możliwe jest sfinansowanie wyżywienia z rezerwy na zarządzanie kryzysowe? Czy w takim przypadku ekwiwalent można sfinansować z rezerwy?
- Czy dopuszczalny jest zakup wody do picia dla OSP podczas bardzo licznych pożarów w okresie wiosennym, ale niekoniecznie trwających powyżej 6h?
- Co wchodzi w skład umundurowania – tylko mundury czy też koszarowe ubrania?
- Czy należy wykonywać coroczne przeglądy przepięciowe obuwia gumowego?
- Czy regulamin umundurowania określa również co, ile lat należy się mundur galowy?
13. Ochrona ludności, obrona cywilna i KSRG
Zagadnienia programowe
- status OSP w systemie ochrony ludności
- zadania wójta, starosty i innych organów
- finansowanie i Program Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej
- szkolenia, gotowość i zasoby
- przydziały mobilizacyjne obrony cywilnej
- organizacja KSRG oraz włączanie i wyłączanie jednostek
Pytania:
- Jak obecnie wygląda finansowanie OSP w ramach systemu ochrony ludności i obrony cywilnej?
- Jakie obowiązki dla gmin w stosunku do OSP wynikają z ustawy o ochronie ludności i obronie cywilnej oraz zmian obowiązujących w 2026 r.?
- Które organy i podmioty otrzymały nowe obowiązki w systemie ochrony ludności i obrony cywilnej?
- Jakie zadania ciążą na ochotnikach w systemie ochrony ludności i obrony cywilnej?
- Jaki jest obecnie status OSP jako podmiotu ochrony ludności i obrony cywilnej?
- Czy OSP wymagają dodatkowego wyznaczenia, porozumienia albo decyzji, aby wykonywać zadania jako podmioty ochrony ludności i obrony cywilnej?
- Jak ustalić, czy dana osoba może otrzymać przydział mobilizacyjny obrony cywilnej?
- Jak obecnie wygląda nakładanie świadczeń osobistych i czym różni się od nadawania przydziałów mobilizacyjnych obrony cywilnej?
- Kto i w jaki sposób szkoli pracowników na podstawie ustawy o ochronie ludności i obronie cywilnej?
- Jakie są obecnie obowiązki wójta i starosty w systemie ochrony ludności i obrony cywilnej?
- Jakie bieżące zmiany w ustawie o ochronie ludności i obronie cywilnej obowiązują w 2026 r.?
- Jak zmieniły się od 1 lipca 2026 r. zasady włączania jednostek OSP do KSRG i wyłączania ich z tego systemu?
- Jakie obowiązki gminy i OSP wynikają z rozporządzenia z dnia 24 czerwca 2026 r. w sprawie szczegółowej organizacji krajowego systemu ratowniczo-gaśniczego?
- Jak uwzględniać rozwój i wyposażenie OSP w Programie Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej po wejściu w życie rozporządzenia z dnia 13 lipca 2026 r.?
- Jaką gotowość urzędy muszą mieć na stanie i od czego zacząć przygotowania?
Cele szkolenia:
1. Usystematyzowanie wiedzy z zakresu prawnych i finansowych obowiązków gmin wynikających z ustawy o Ochotniczych Strażach Pożarnych oraz przepisów dotyczących ochrony ludności i obrony cywilnej.
2. Rozwinięcie umiejętności prawidłowego naliczania i rozliczania ekwiwalentów za udział w działaniach ratowniczych, ćwiczeniach i szkoleniach, a także przyznawania świadczeń ratowniczych.
3. Doskonalenie praktyki zawierania umów cywilnoprawnych z kierowcami-konserwatorami oraz konstruowania umów między gminą a jednostkami OSP na realizację zadań własnych i zleconych.
4. Przygotowanie do sprawnego prowadzenia procedur ubezpieczeniowych, organizacji obowiązkowych badań lekarskich dla członków OSP oraz zarządzania dokumentacją powypadkową.
5. Zapoznanie uczestników z zasadami kwalifikowania wydatków budżetowych, w tym wytycznymi dotyczącymi zakupu wyposażenia, pojazdów, rozliczania norm zużycia paliwa oraz finansowania wyżywienia podczas akcji.
Metodologia:
Szkolenie zostanie przeprowadzone w formule online, na żywo, w czasie 5 godzin (w tym 0,5 przerwy) z wykorzystaniem prezentacji multimedialnej porządkującej najważniejsze zagadnienia dotyczące współpracy gmin z OSP. Przebieg zajęć będzie oparty na omówieniu aktualnych zasad wynikających z przepisów prawa oraz na analizie praktycznych problemów występujących w UM, UG i UMiG. W trakcie szkolenia prelegent będzie analizować i omawiać przypadki występujące w codziennej pracy. Forma prowadzenia zajęć - Q&A (Questions and Answers - na zasadzie pytanie-odpowiedź), umożliwi także zadawanie pytań w trakcie szkolenia i odnoszenie omawianych zagadnień do konkretnych sytuacji z praktyki i codziennej pracy. Metodologia będzie łączyć wykład ekspercki, omówienie procedur, analizę dokumentacji oraz rozwiązywanie problemów interpretacyjnych. Dzięki temu uczestnicy będą mogli nie tylko uporządkować wiedzę, ale również przełożyć ją na codzienną obsługę spraw związanych z współpracą gmin z OSP.
Efekty:
Wiedza Uczestnicy zdobędą wiedzę dotyczącą aktualnych przepisów regulujących zadania gmin w obszarze obrony cywilnej, wymogów prawnych przyznawania dodatku emerytalnego dla strażaków oraz zasad finansowania OSP ze środków samorządowych. Poznają szczegółowe normy formalne związane z kwalifikowaniem wydatków na środki ochrony indywidualnej, sprzęt specjalistyczny oraz utrzymanie remiz.
UmiejętnościUczestnicy nauczą się prawidłowo weryfikować wnioski o wypłatę ekwiwalentu na podstawie ewidencji wyjazdów i dokumentacji z PSP. Będą potrafili precyzyjnie przygotowywać umowy z kierowcami-konserwatorami, ustalać normy zużycia paliwa oraz weryfikować poprawność oświadczeń świadków przy wnioskach o świadczenia ratownicze.
Kompetencje Uczestnicy rozwiną umiejętność sprawnego prowadzenia procedur administracyjnych w sprawach wypadkowych oraz roszczeń odszkodowawczych dotyczących strażaków OSP. Zyskają pewność w podejmowaniu decyzji związanych ze sprawowaniem nadzoru finansowo-rzeczowego nad jednostkami OSP bez narażania gminy na zarzuty naruszenia dyscypliny finansów publicznych.
Prowadzący
Władysław Bielasiński- współpracę z PCC Poland podjął w 2025 r. będąc zatrudniony w Urzędzie Gminy (UG) w Mszanie na stanowisku kierowniczym urzędniczym od 01.06.2007 r. do 30.07.2025 r. realizując zadania pełnomocnika ds. ochrony informacji niejawnych i zarządzania kryzysowego. W komórce organizacyjnej UG - Pion Zarządzania Kryzysowego, Ochrony i Bezpieczeństwa Informacji odpowiadał za ochronę informacji niejawnych, zarządzanie kryzysowe, ochronę przeciwpożarową, sprawy obronne (ustawa o obronie Ojczyzny), ochronę ludności i obrony cywilnej, bezpieczeństwo publiczne.
W latach 1979 do 2003 pełnił zawodową służbę wojskową w korpusie administracji wojskowej. Zajmował się pokojowym i mobilizacyjnym uzupełnieniem jednostek organizacyjnych Sił Zbrojnych stanem osobowym, w tym pobór, czyli obecna kwalifikacja wojskowa oraz środkami transportowymi i maszynami, w ramach świadczeń rzeczowych i osobistych na rzecz obrony, a także ochroną informacji niejawnych w roli pełnomocnika ochrony.
W latach 2003 do 2007 zajmował w jednostce wojskowej stanowisko referenta prawno-administracyjnego, prowadząc sprawy kadrowe pracowników korpusu służby cywilnej oraz żołnierzy zawodowych. Ukończył studia wyższe na Uniwersytecie Śląskim, Wydział Prawa i Administracji - tytuł mgr na kierunku administracji. Ponadto jest absolwentem pedagogicznych studiów podyplomowych oraz studiów podyplomowych w zakresie Bezpieczeństwa i Zarządzania kryzysowego.
Obecnie, posiadając doświadczenie dydaktyczne w komórkach organizacyjnych administracji publicznej związane z zarządzaniem kryzysowym, obronnością, ochroną przeciwpożarową, ochroną ludności i obroną cywilną, prowadzi szkolenia realizując program szkoleń z zakresu ochrony ludności i obrony cywilnej, o którym mowa w art. 51 ustawy z dnia 5 grudnia 2024 r. o ochronie ludności i obrony cywilnej.
Rejestr osób fizycznych, osób prawnych lub jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej, spełniających wymagania do prowadzące szkolenia, w tym prelegentów realizujących odpowiednio program szkoleń, prowadzi Akademia Pożarnicza (źróło:https://apoz.edu.pl/wykaz-zweryfikowanych-osob-fizycznych-prawnych-jednostek-nieposiadajacych-osobowosci-prawnej/).
Prawa autorskie do niniejszego programu przysługują Private Corporate Consulting Sp. z o.o. Udostępnianie, kopiowanie i przerabianie niniejszego programu bez pisemnej zgody Private Corporate Consulting Sp. z o.o., zagrożone jest odpowiedzialnością karną oraz cywilną.
