Wideoszkolenie: Usuwanie drzew i krzewów

W programie m.in., wybrane zagadnienia:

• Omówienie prawidłowych zasad przeprowadzenia oględzin drzew w terenie, w tym również w przypadku zniszczenia drzew.
• Rozstrzyganie o właściwości organów dla drzew rosnących na granicy nieruchomości.
• Zasady naliczania opłat i kar. Nasadzenia zastępcze i skutki ich niewykonania.
• Skonsolidowanie uprawnień Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków do wydawania decyzji dotyczącej usuwania zieleni na obszarach zabytkowych (nowelizacja czerwiec 2026 r.)

Wzory pism, jakie otrzymają uczestnicy:

Szczegółowy program szkolenia:

1. OGLĘDZINY DRZEW W TERENIE I PROTOKÓŁ Z OGLĘDZIN

• Czy należy zawiadomić o przeprowadzeniu oględzin? Czy trzeba mieć upoważnienie lub pełnomocnictwo do zrobienia oględzin?
• Czy na oględzinach urzędnik powinien zmierzyć każde drzewo, na przykład przy wniosku dotyczącym 120 sztuk drzew w przypadku inwestycji liniowej.
• Na co zwracać uwagę przy ocenie stanu zdrowotnego drzew? Jak ocenić stan faktyczny drzewa?
• Jak wizualnie ocenić stan drzewa?
• Jak prawidłowo określić stan zdrowotny drzewa w okresie bezlistnym (poza wegetacyjnym)?
• W jaki sposób można ustalić, że drzewo obumiera?
• Jak interpretować sytuację, w której drzewo nagle traci liście? Czy na tej podstawie powinno się wydać zezwolenie na usunięcie drzewa?
• Czy są choroby drzew, które obligują do bezwzględnego wydania zezwolenia na ich usunięcie?
• Jak ocenić /zbadać wewnętrzny stan drzewa? Czy są jakieś techniki metody?
• Jak oceniać statykę drzew i system korzeniowy?
• Czy jemioła jest oznaką złego stanu drzewa? Czy obecność tego pasożyta stanowi samodzielną przesłankę do wycięcia drzewa?
• Czy w momencie przeprowadzenia oględzin w sprawie usunięcia drzew powinno już być wszczęte postępowanie administracyjne?
• Czy w przypadku zamiaru umorzenia postępowania należy przeprowadzać oględziny?
• Czy osoby zajmujące się wycinką drzew w urzędach powinny posiadać specjalistyczne wykształcenie?

2. KWALIFIKOWANIE SPRAW I WŁAŚCIWOŚĆ ORGANÓW

• Kto jest właściwy do wydania decyzji o usunięciu drzewa rosnącego na granicy działek,
• gdy właścicielami są gmina i osoba fizyczna?
• Jak postępować w przypadku wniosku dotyczącego usunięcia drzewa z działki, której właścicielem jest Skarb Państwa, ale użytkownikiem jest spółka?
• Czy użytkownik wieczysty może występować z wnioskiem o usunięcie drzew? Czy jest on traktowany jak właściciel?
• Co zrobić, gdy organ wydał decyzję, a w międzyczasie pojawiły się zmiany własnościowe nieruchomości?
• Co uznawać za drogę publiczną gminną – plan zagospodarowania przestrzennego czy ewidencję gruntów?
• Czy droga dojazdowa to droga publiczna? Który dokument ma pierwszeństwo – plan miejscowy czy ewidencja?
• Czy starosta może zezwolić na usuniecie drzew pod planowaną zabudowę bez projektu zagospodarowania działki?
• Czy przy wycince drzew, oprócz projektu zagospodarowania działki organ powinien wymagać również pozwolenia na budowę?
• Jak ma postąpić organ, gdy na podstawie dokumentacji zostanie wykazany brak zasadności usunięcia drzew, w związku z brakiem kolizji z planowaną budową? Jakie czynności powinien podjąć organ przed wydaniem decyzji odmownej?
• Czy gmina może złożyć wniosek o wydanie zezwolenia na usuniecie drzewa bez udziału podmiotu sprawującego trwały zarząd na nieruchomości, np. szkoły?

3. WSPÓŁWŁASNOŚĆ, GRANICE, UŻYTKOWNIK WIECZYSTY

• Jak rozstrzygać spory w przypadku drzew rosnących na granicy działek, szczególnie w sytuacji współwłasności gminy i osoby fizycznej?
• Kto powinien wydawać opinię w przypadku współwłasności – SKO czy starostwo?
• Jakie są kompetencje starostwa przy wycince drzew, gdy użytkownikiem wieczystym jest podmiot niebędący właścicielem - artykuł 90?
• Kto wydaje zezwolenie na usunięcie drzewa, rosnącego na granicy dwóch działek: osoby fizycznej i działki Skarbu Państwa, będącej w posiadaniu gminy (droga gminna bez założonej księgi wieczystej)?
• Kto powinien występować z wnioskiem, jeśli nieruchomość nie ma ustalonego właściciela?
• Wspólnota mieszkaniowa składa zgłoszenie - gminny jest właścicielem. Kto wnioskuje, kto wydaje decyzję, a kto realizuje decyzję?
• W sytuacji, gdy właścicielem jest Skarb Państwa a użytkownikiem wieczystym gmina, to kto wydaje decyzje?

4. ZNISZCZENIE DRZEW, OPŁATY, KARY ADMINISTRACYJNE

• Jak rozróżnić pielęgnację drzewa od jego zniszczenia?
• Jak prowadzić postępowanie administracyjne dotyczące nałożenia kar za nielegalne usunięcie drzew?
• Co zrobić, gdy wycięto drzewo bez zezwolenia, a organ prowadzący postępowanie nie jest jednocześnie poszkodowanym? Jak wygląda procedura w takim przypadku?
• Jak prawidłowo prowadzić postępowanie karne w sprawie nielegalnej wycinki drzew?
• Jak wygląda procedura, gdy kara została nałożona przez policję?
• Jak krok po kroku prowadzić postępowanie w sprawach administracyjnych dotyczących drzew, by uniknąć umorzenia przez organ II instancji?
• Jak prawidłowo naliczać opłaty i kary administracyjne – jakie są najczęstsze błędy?
• Czy w przypadku wycinki drzew w pobliżu torów kolejowych należy się odszkodowanie?
• Jak prawidłowo określić procentowy stopień zniszczenia drzewa w celu naliczenia kary?
• Jak prowadzić postępowanie w przypadku zniszczenia drzewa w trakcie inwestycji?
• Jak wygląda procedura odroczenia kary za zniszczenie drzewa (np. 70% na 5 lat)?
• Co należy zrobić w przypadku zgłoszenia usunięcia ponad 30% korony drzewa – czy należy na nie odpowiadać, informować wnioskodawcę, wydawać decyzję jak przy usunięciu drzewa, czy też wydać odrębną decyzję dotyczącą konkretnej korekty korony?

5. WSPŁÓŁPRACA Z RDOŚ i KONSERWATOREM ZABYTKÓW, GATUNKI CHRONIONE i PTASIE GNIAZDA

• Co zrobić, gdy wycinka drzew jest planowana w okresie lęgowym ptaków?
• Czy w decyzji o wycince w okresie letnim należy zawrzeć specjalne zapisy?
• Jak postępować w przypadku pojawienia się gniazda ptaków chronionych w trakcie prowadzonego postępowania?
• Czy starostwo może wydać zezwolenie, jeśli gmina się nie zainteresowała ochroną gniazda, mimo że ono podlega ochronie?
• Jaki będzie tok postępowania, jeśli na drzewie przeznaczonym do wycinki stwierdzimy obecność jakiegoś gatunku chronionego owada np. pachnicy dębowej?
• Kiedy konserwator decyduje o nasadzeniu?
• Na czym polega skonsolidowanie uprawnień Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków do wydawania decyzji dotyczącej usuwania zieleni na obszarach zabytkowych?
• Czy RDOŚ może przedłużyć termin dotyczący uzgodnienia projektu decyzji zezwalającej na wycinkę drzew?
• Czy RDOŚ może żądać przedłożenia dokumentacji fotograficznej w okresie wegatycyjnym?

6. NASADZANIA ZASTĘPCZE i SKUTKI ICH NIEWYKONANIA

• Jak interpretować zapisy ustawy o ochronie przyrody, gdy brakuje precyzyjnych zapisów (np. w zakresie nasadzeń)?
• Jak radzić sobie z brakiem miejsca na wykonanie nasadzeń zastępczych?
• Czy PGE jako wnioskodawca usunięcia drzew w pasie drogi gminnej w pobliżu linii energetycznych ma obowiązek dokonania nasadzeń zastępczych, mimo że nie jest właścicielem terenu?
• Jak prawidłowo prowadzić postępowanie egzekucyjne w przypadku niewykonania obowiązku nasadzeń zastępczych?
• Co zrobić, gdy w decyzji o zezwoleniu na wycinkę nałożono obowiązek wykonania nasadzeń zastępczych, a strona nie zrealizowała tego w wyznaczonym terminie, konieczne jest zastosowanie przepisów o egzekucji administracyjnej. Jak prawidłowo prowadzić takie postępowanie? Jakie środki egzekucyjne można zastosować?
• Czy starostwo ma obowiązek kontroli wykonania nasadzeń zastępczych, mimo że nie wynika to wprost z ustawy?
• Co zrobić, gdy w decyzji określono termin wykonania nasadzeń, ale strona go nie dotrzymała?
• Kontrola nasadzeń zastępczych, jak ją właściwie przeprowadzać?
• Jak tworzyć procedurę nasadzeń od początku do końca?
• Jakie działania należy podjąć, gdy wniosek o zmianę terminu usunięcia drzew wpłynął w ostatnim dniu ważności decyzji?
• Jak krok po kroku przeprowadzić kontrolę wykonania nasadzeń zastępczych?
• Czy należy zawiadomić stronę o przeprowadzeniu oględzin nasadzeń?
• Co robić, jeśli podczas kontroli nasadzeń wykryto nieprawidłowości – czy wydaje się decyzję
• o opłacie, czy o konieczności ponownych nasadzeń?
• Jak krok po kroku przeprowadzić kontrolę wykonania nasadzeń zastępczych?
• Czy należy zawiadomić stronę o przeprowadzeniu oględzin nasadzeń?
• Co robić, jeśli podczas kontroli nasadzeń wykryto nieprawidłowości – czy wydaje się decyzję o opłacie, czy o konieczności ponownych nasadzeń?
• Czy można zmienić gatunek drzew do nasadzeń? Pełnomocnik gminy, usilnie w projektach nasadzeń drzew wpisuje klony zwyczajny kuliste, czyli małe drzewka, które moim nie stanowią właściwej kompensaty przyrodniczej?
• Termin nasadzeń drzew ustalono na dzień do 31 grudnia. Przy wydawaniu decyzji umarzającej opłatę (lub pobrania opłaty), oględziny dokonuję w styczniu, co jest dość problematyczne przy ocenie. Czy mogę wymusić na wnioskodawcy zmianę terminu wykonania nasadzeń?
• Gmina wykonała nasadzenia zastępcze, ale trochę niezgodnie z decyzją np. nasadzili inny gatunek drzew albo przekroczyli wymagany decyzją termin. Teraz argumentują na różne sposoby, nawet zasadne, ale niezgodnie z zapisami decyzji. Przy czym wcześniej nie wystąpili o zmianę zapisów decyzji, a termin do jej wykonania minął. Co w takiej sytuacji?
• Czy inwestor po upływie 3 lat powinien wystąpić z wnioskiem o umorzenie opłaty do organu?

7. PLAN NASADZEŃ I WŁAŚCIWY DOBÓR DRZEW DO NASADZEŃ

• Gotowe propozycje drzew do nasadzeń?
• Jak dbać o drzewo po posadzeniu?
• Jak dobrać gatunki drzew do nasadzeń?
• Jak dobrać nasadzenia w stosunku do innych drzew, aby jedno drzewo nie zabierało drugiemu składników odżywczych? Które drzewa lubią rosnąć obok siebie?
• Jak dobrać drzewo do gleby (do danego siedliska) w przypadku nasadzenia?
• Jak dobrać gatunek, rodzaj i rozmiar drzewa do warunków przy drodze?
• Jak prawidłowo sadzić drzewa?
• Jak wygląda nakaz nasadzeń zastępczych?
• Czy gatunki sadzone muszą być gatunkami rodzimymi?
• Jaki jest okres gwarancji nasadzenia?
• Jakie gatunki drzew dobrze adaptują się do zmian klimatycznych?
• Jakie są standardy dotyczące sadzenia?
• Czy topole rodzime, można zastępować nierodzimymi np. kanadyjskimi?

8. POSTĘPOWANIE ADMINISTRACYJNE I DOWODOWE

• Czy organ może wydać decyzję w części zezwalającą na wycinkę drzew, a w części zawiesić postępowanie?
• Jaki jest termin na wydanie decyzji o przeliczeniu opłaty w przypadku niewykonania lub niezgodnego z decyzją wykonania nasadzeń zastępczych przez gminę?
• Co powinien ocenić biegły w postępowaniu dowodowym w sprawie, w której drzewa nie zachowały żywotności i organ prowadzi postępowanie, mające na celu przeliczenie opłaty?
• Czy błędne naliczenie opłaty za usunięcie drzewa lub krzewu można uznać za omyłkę pisarską?
• Jak powoływać biegłych w sprawach dotyczących zniszczenia drzew?
• Czy opłata zawsze wpływa na konto wydającego decyzję i prowadzącego postępowanie np. ze wskazania SKO?

Cele szkolenia:

Doskonalenie praktyki przeprowadzania oględzin terenu oraz prawidłowej oceny stanu zdrowotnego, statyki i żywotności drzew na potrzeby postępowań administracyjnych.

Usystematyzowanie wiedzy z zakresu kwalifikowania spraw, rozstrzygania właściwości organów oraz ustalania stron postępowania w skomplikowanych stanach prawnych nieruchomości.

Rozwinięcie umiejętności prawidłowego naliczania opłat i kar administracyjnych za usunięcie lub zniszczenie zieleni oraz sprawnego prowadzenia postępowań egzekucyjnych.

Przygotowanie do skutecznego stosowania aktualnych przepisów dotyczących ochrony gatunkowej, współdziałania z RDOŚ oraz zaktualizowanych uprawnień Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków.

Zapoznanie uczestników z metodologią planowania, kontroli i egzekwowania nasadzeń zastępczych wraz z zasadami doboru gatunkowego drzew do warunków siedliskowych.

Metodologia:

Szkolenie zostanie przeprowadzone w formule online, na żywo, w czasie 5 godzin (w tym 0,5 przerwy) z wykorzystaniem prezentacji multimedialnej porządkującej najważniejsze zagadnienia dotyczące usuwania drzew i krzewów. Przebieg zajęć będzie oparty na omówieniu aktualnych zasad wynikających z przepisów prawa oraz na analizie praktycznych problemów występujących w starostwach powiatowych. W trakcie szkolenia prelegent będzie analizować i omawiać przypadki występujące w codziennej pracy. Forma prowadzenia zajęć - Q&A (Questions and Answers - na zasadzie pytanie-odpowiedź), umożliwi także zadawanie pytań w trakcie szkolenia i odnoszenie omawianych zagadnień do konkretnych sytuacji z praktyki i codziennej pracy. Metodologia będzie łączyć wykład ekspercki, omówienie procedur, analizę dokumentacji oraz rozwiązywanie problemów interpretacyjnych. Dzięki temu uczestnicy będą mogli nie tylko uporządkować wiedzę, ale również przełożyć ją na codzienną obsługę spraw związanych z usuwaniem drzew i krzewów.

Efekty:

WIEDZA Uczestnicy zdobędą wiedzę dotyczącą prawnych aspektów ustalania właściwości organów, procedur nakładania kar administracyjnych za zniszczenie zieleni oraz aktualnych uprawnień konserwatora zabytków i RDOŚ.

UMIEJĘTNOŚCI Uczestnicy nauczą się właściwie oceniać stan zdrowotny i statykę drzew podczas oględzin, precyzyjnie wyliczać opłaty oraz weryfikować poprawność i terminowość wykonania nasadzeń zastępczych.

KOMPETENCJE Uczestnicy będą potrafili sprawnie i bezbłędnie prowadzić kompleksowe postępowania administracyjne oraz dowodowe w sprawach wycinki drzew, minimalizując ryzyko uchylenia decyzji przez organy odwoławcze.