Zgodnie z projektem, aplikanci, którzy dwukrotnie przystąpili do egzaminu, lecz go nie zdali, uzyskają prawo do trzeciego podejścia. Pierwsza poprawka będzie możliwa w najbliższym kolejnym terminie egzaminu, natomiast trzecie podejście – nie później niż w ciągu 5 lat od ukończenia aplikacji. Analogiczne rozwiązania obejmą zarówno aplikację sędziowską, jak i prokuratorską. Jednocześnie ustawodawca zachowuje bardziej rygorystyczne podejście wobec osób, które nie przystąpiły do egzaminu lub przerwały go bez usprawiedliwienia – w takich przypadkach liczba dopuszczalnych podejść zostanie ograniczona.
Zmiany te mają na celu lepsze uwzględnienie sytuacji życiowych aplikantów, takich jak choroba czy zdarzenia losowe, które mogły wpłynąć na wynik egzaminu. Nowelizacja porządkuje również kwestie terminów, odchodząc od liczenia ich w miesiącach na rzecz terminów liczonych w latach, co ma wyeliminować dotychczasowe wątpliwości interpretacyjne. Przewidziano także przepisy przejściowe, umożliwiające skorzystanie z trzeciego podejścia osobom, które w latach 2013–2026 dwukrotnie nie zdały egzaminu.
Projektodawca wskazuje, że nowe rozwiązania służą nie tylko realizacji postulatów aplikantów, ale także poprawie sytuacji kadrowej w sądach i prokuraturze, zwiększając liczbę kandydatów mogących ubiegać się o stanowiska asesorskie. Ustawa ma wejść w życie po 14 dniach od ogłoszenia, bez kolizji z prawem Unii Europejskiej i bez wpływu na sektor przedsiębiorców.
źródło: Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Baza wniesionych projektów, nr RPW/3213/2026, data wpływu: 28.01.2026 r.
