W polskim porządku prawnym pojawił się kolejny istotny projekt, którego celem jest realne wsparcie zasady równego wynagrodzenia kobiet i mężczyzn. Projekt ustawy o wzmocnieniu stosowania prawa do jednakowego wynagrodzenia mężczyzn i kobiet za jednakową pracę lub za pracę o jednakowej wartości wprowadza zmiany w innych aktach takich jak: ustawa o zatrudnianiu pracowników tymczasowych, ustawa o minimalnym wynagrodzeniu, ustawa o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, ustawa o delegowaniu pracowników w ramach świadczenia usług, ustawa o szczegółowych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników.

Mimo, że zasada równego wynagrodzenia za pracę jednakową lub o jednakowej wartości obowiązuje od lat, w praktyce nadal nie jest ona skutecznie egzekwowana. Brak przejrzystości płac, niejasne kryteria oceny wartości pracy oraz trudności dowodowe po stronie pracowników sprawiają, że luka płacowa – choć w Polsce niższa niż średnia unijna – wciąż występuje. Nowa ustawa ma temu przeciwdziałać, wprowadzając narzędzia pozwalające lepiej identyfikować i usuwać nieuzasadnione różnice płacowe.

Projekt przewiduje szereg nowych zadań dla pracodawców. Każdy podmiot zatrudniający będzie musiał posiadać jasne i oparte na obiektywnych kryteriach systemy wynagradzania. Wartość stanowisk ma być oceniana według czterech podstawowych wskaźników: umiejętności, wysiłku, odpowiedzialności i warunków pracy. Kryteria te muszą być neutralne płciowo i stosowane jednakowo wobec pracowników. Dodatkowo pracownicy uzyskają prawo do żądania informacji o swoim wynagrodzeniu oraz o przeciętnych płacach – z podziałem na płeć – w grupie porównywalnych stanowisk. Pracodawcy zatrudniający co najmniej 100 osób zostaną zobowiązani do regularnego raportowania danych dotyczących luki płacowej. W przypadku największych firm raporty będą składane co roku.

Nowością będzie również mechanizm „wspólnej oceny wynagrodzeń”. Jeżeli raport płacowy wykaże różnicę powyżej 5% w którejś kategorii pracowników, a pracodawca nie zdoła jej obiektywnie wyjaśnić ani usunąć w ciągu sześciu miesięcy, będzie musiał wspólnie ze stroną pracowniczą przeanalizować struktury płac i opracować środki naprawcze.

Projekt przewiduje również rozwiązania wzmacniające pozycję pracownika w sporach dotyczących nierównego wynagradzania, a także wprowadza katalog wykroczeń związanych z naruszeniem nowych obowiązków. Za uchybienia – takie jak brak raportu czy odmowa udzielenia informacji – grozić będą grzywny od 2 000 do 60 000 zł.

Istotną rolę otrzymają organ ds. równości, organ monitorujący oraz Państwowa Inspekcja Pracy. Będą one m.in. wspierać pracowników, nadzorować raportowanie danych, analizować przypadki naruszeń i prowadzić działania edukacyjne.

Celem zmian jest zapewnienie większej transparentności oraz eliminacja nieuzasadnionych różnic w wynagrodzeniach. Ustawa jest projektem implementującym UE. Osobą odpowiedzialną za opracowanie projektu jest Agnieszka Dziemianowicz-Bąk, Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej.

źródło: Serwis Rzeczypospolitej Polskiej