Projekt ustawy o zmianie ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce trafił do wykazu prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów, który stanowi odpowiedź na rosnące zapotrzebowanie administracji publicznej na współpracę z podmiotami sektora nauki. Głównym celem projektowanych zmian jest rozszerzenie katalogu podmiotów uprawnionych do zlecania zadań publicznych instytucjom systemu szkolnictwa wyższego i nauki.Obecnie taka możliwość przysługuje jedynie ograniczonej grupie organów administracji rządowej, przede wszystkim ministrowi właściwemu do spraw szkolnictwa wyższego i nauki oraz wybranym ministrom nadzorującym określone typy szkół wyższych. Projektowana nowelizacja ma na celu zniesienie tego ograniczenia i rozszerzenie systemu na szersze grono dysponentów środków publicznych.
Zmiany zostały opracowane w odpowiedzi na to, że aktualne
przepisy nie odpowiadają realnym potrzebom administracji publicznej, która
coraz częściej sygnalizuje konieczność współpracy z uczelniami i instytutami
badawczymi. Podmioty systemu szkolnictwa wyższego dysponują znacznym
potencjałem naukowym i dydaktycznym, który może zostać efektywnie wykorzystany
do realizacji zadań publicznych.
Projekt ustawy nowelizującej przewiduje rozszerzenie
katalogu podmiotów uprawnionych do zlecania zadań.Zostanie dodany nowy przepis,
zgodnie z którym dysponenci części budżetowych, działający w ramach swojej działalności
będą mogli zlecać realizację zadań podmiotom systemu szkolnictwa wyższego i
nauki, nawet jeżeli nie sprawują nad nimi nadzoru. Jednakże, warunkiem tego
będzie zgoda danego podmiotu naukowe i zapewnienie finansowania w formie
dotacji celowej. Celem projektowanych zmian jest także ujednolicenie zasad
współpracy z uczelniami.Projekt zakłada, że każde zlecone zadanie będzie
wymagać współudziału organu nadzorującego dany podmiot, a w przypadku
instytutów PAN – udziału Prezesa. Zmiany w przepisach szczególnychobejmują:
uchylenie części przepisów oraz utrzymanie przepisów dotyczących uczelni wojskowych
i służb państwowych z uwagi na ich specyfikę.
Jeżeli projektowane zmiany wejdą w życie to
przyczynią się do zwiększenia elastyczności administracji publicznej w
realizacji zadań, lepszego wykorzystania potencjału naukowe uczelni i instytutów,
zacieśnienia współpracy między sektorem publicznym a środowiskiem akademickim,
jak również uproszczenia i ujednolicenia procedur zlecenia zadań. Jednocześnie
należy zauważyć, że rozszerzenie kompetencji organów publicznych wiąże się z
koniecznością zachowania odpowiednich mechanizmów kontrolnych, w
szczególności w zakresie wydatkowania środków publicznych.
Za opracowanie projektu odpowiada Ministerstwo Nauki i
Szkolnictwa Wyższego, a planowany termin przyjęcia projektu przez Radę
Ministrów to przełom II/III kwartału tego roku.
źródło: Serwis Rzeczypospolitej Polskiej, Wykaz prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów, Projekt ustawy o zmianie ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, numer projektu: UD395, data publikacji: 14.04.2026 r., dostęp: 14.04.2026 r.
