Rządowy projekt ustawy o udziale Rzeczypospolitej Polskiej w systemie Eurodac ma na celu implementację w polskim porządku prawnym rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1358. System Eurodac, pierwotnie stworzony w celu wspierania stosowania Konwencji dublińskiej z 1990 r., umożliwia porównywanie danych biometrycznych osób ubiegających się o ochronę międzynarodową oraz identyfikację osób przebywających nielegalnie w państwach UE. Nowe rozporządzenie rozszerza jego zastosowanie, pozwalając m.in. organom ścigania i Europolowi wykorzystywać dane Eurodac do celów związanych z ochroną porządku publicznego i bezpieczeństwem wewnętrznym, w tym w przypadkach poważnych przestępstw czy terroryzmu.
Dotychczas w polskim prawie regulacje dotyczące systemu Eurodac były rozproszone. Zadania związane z obsługą systemu realizowane były głównie przez Policję, Straż Graniczną i Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców, przy wsparciu Rady do Spraw Uchodźców. Brakowało jednolitej ustawy określającej kompleksowo obowiązki i kompetencje organów w zakresie przetwarzania danych biometrycznych w systemie Eurodac.
Projektowana ustawa ma uporządkować dotychczasowe regulacje, wyznaczając jasne zasady udziału Polski w systemie Eurodac, wskazując organy odpowiedzialne za pobieranie i przesyłanie danych biometrycznych, aktualizację informacji oraz nadzór nad funkcjonowaniem krajowego punktu dostępu (NAP Eurodac) i Centralnego Organu Technicznego Eurodac (COT Eurodac). Przewiduje także środki administracyjne i przymusowe w celu zapewnienia wykonania obowiązków przez osoby, których dane są gromadzone.
Proponowane rozwiązania wpisują się w dotychczasowe doświadczenia Polski w zakresie uczestnictwa w wielkoskalowych systemach informacyjnych UE, takich jak System Informacyjny Schengen czy System Wjazdu/Wyjazdu. Ustawa ma nie tylko zapewnić zgodność z nowymi regulacjami unijnymi, ale też usprawnić procedury związane z migracją, azylem i ochroną międzynarodową oraz zwiększyć bezpieczeństwo publiczne poprzez możliwość wykorzystywania danych Eurodac w ograniczonych przypadkach kryminalnych.
Projekt przygotowany został przez Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji (MSWiA), a przewiduje się jego przyjęcie przez Radę Ministrów w II kwartale 2026 roku.
źródło: Serwis Rzeczypospolitej Polskiej, Wykaz prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów, numer projektu: UC139, data publikacji: 13.01.2026 r.
