Blog

Nowelizacja ustawy o ochronie ludności – rząd planuje usprawnić system bezpieczeństwa

PCC Poland
2025-10-10

Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji przygotowało projekt nowelizacji Ustawy o ochronie ludności o obronie cywilnej oraz niektórych innych ustaw. Planowany termin przyjęcia projektu przez Radę Ministrów to IV kwartał 2025 r. Projektowane regulacje mają na celu usprawnienie realizacji zadań związanych z bezpieczeństwem obywateli, a także lepsze wykorzystanie środków finansowych przeznaczonych na ochronę ludności.


Dlaczego potrzebna jest nowelizacja?

Ustawa o ochronie ludności i obronie cywilnej, która obowiązuje od grudnia 2024 r. wprowadziła szereg nowych rozwiązań organizacyjnych i finansowych w zakresie przygotowania państwa na sytuacje kryzysowe. W trakcie stosowania obowiązujących przepisów zdiagnozowano kilka obszarów, które wymagają doprecyzowania i ulepszenia.


Jak wskazuje MSWiA zmiany są potrzebne w zakresie:

1. efektywnego rozdysponowania środków finansowych pomiędzy podmiotami realizującymi zadania z obszaru ochrony ludności i obrony cywilnej,
2. doprecyzowania katalogu podmiotów objętych kontrolą,
3. uporządkowania zasad ewidencji miejsc doraźnego schronienia,
4. usprawnienia przekazywania danych do Ewidencji Krajowej Rezerwy Obrony Cywilnej.

Nowelizacja ma także wzmocnić nadzór nad obiektami budowlanymi, w których mogłoby być organizowane tymczasowe miejsca schronienia dla ludności w razie zagrożenia.


Co ma ulec zmianie?

1.usprawnienie realizacji inwestycji związanych z bezpieczeństwem

Nowelizacja przewiduje możliwość wyłączenia niektórych inwestycji z przepisów ustawy – Prawo zamówień publicznych. Ma to dotyczyć przede wszystkim robót budowlanych, dostaw i usług związanych z:

- tworzeniem infrastruktury schronowej i ochronnej,
- systemami łączności, ostrzegania i alarmowania,
- organizacją doraźnych szpitali i punktów medycznych,
- rozbudową infrastruktury medycznej o elementy podwójnego przeznaczenia (np. miejsca, w których w razie kryzysu można przeprowadzać zabiegi lub przechowywać krew i leki).

Dzięki temu proces realizacji kluczowych inwestycji ma być szybszy i bardziej elastyczny.


2. nowe zasady kontroli i ewidencji schronów
Projekt doprecyzowuje przepisy dotyczące kontroli budynków z kondygnacjami podziemnymi. Nadzór budowlany zyska narzędzia do oceny, czy w takich obiektach można zorganizować miejsca doraźnego schronienia. Jednocześnie uporządkowana zostanie ewidencja lokalizacji, które mogą pełnić funkcję MDS – co ma zwiększyć przejrzystość i skuteczność planowania ochrony ludności.


3. zmiany w finansowaniu i zlecaniu zadań

W art. 153 ustawy o ochronie o ludności i obronie cywilnej doprecyzowano, że do udzielania dotacji podmiotom ochrony ludności nie będą stosowane przepisy ustawy o działalności pożytku publicznego i wolontariacie. Dzięki temu resorty i samorządy będą mogły sprawniej zlecać zadania związane z ochroną ludności.


4. doprecyzowanie zasad przekazywania danych

Zmienione przepisy zobowiążą organy emerytalne do przekazywania danych do Ewidencji Krajowej Rezerwy Obrony Cywilnej, co usprawni prowadzenie rejestrów i planowanie działań obronnych.


5. nowe regulacje dla służb mundurowych

Projekt zakłada również modyfikacje w ustawach dotyczących Policji, Straży Granicznej, Państwowej Straży Pożarnej oraz Służby Ochrony Państwa. Zgodnie z nowymi przepisami, funkcjonariusz oddelegowany do pracy w jednostkach MSWiA będzie otrzymywał należności z jednostki, w której pełnił służbę przed oddelegowaniem. Ma to uporządkować kwestie kadrowo-finansowe i uprościć obsługę administracyjną służb.


6. wzmocnienie systemu łączności państwowej

Zmiany obejmują także ustawę – Prawo komunikacji elektronicznej. Nowe przepisy zapewnią operatorowi Systemu Bezpiecznej Łączności Państwowej odpowiednie częstotliwości do prowadzenia bezpiecznej komunikacji głosowej i transmisji danych. To kluczowy element infrastruktury krytycznej państwa, zapewniający skuteczną wymianę informacji między służbami w czasie zagrożenia.


Bezpieczeństwo ludności staje się coraz bardziej złożonym wyzwaniem – zarówno w kontekście zagrożeń militarnych, jak i katastrof naturalnych czy awarii infrastrukturalnych.
Projekt UD317 wpisuje się w szerszą strategię modernizacji systemu ochrony ludności, której celem jest zwiększenie odporności państwa i społeczeństwa na sytuacje kryzysowe.

Nowelizacja ustawy ma więc nie tylko charakter porządkujący, ale przede wszystkim usprawniający i wzmacniający system reagowania kryzysowego w Polsce.


źródło: Serwis Rzeczypospolitej Polskiej