Celem komisyjnego projektu ustawy o zmianie ustawy o mniejszościach narodowych i etnicznych oraz o języku regionalnym jest rozszerzenie katalogu mniejszości narodowych zamieszkujących terytorium Rzeczypospolitej Polskiej poprzez nadanie statusu mniejszości narodowej społeczności greckiej. Oznacza to, że Grecy zostaną objęci w Polsce pełnią praw przysługujących uznanym mniejszościom, w szczególności prawem do ochrony i rozwoju własnej tożsamości, języka, kultury i tradycji, a także możliwością organizowania edukacji w języku greckim, korzystania ze wsparcia finansowego z budżetu państwa. Projekt zakłada także zagwarantowanie ochrony przed dyskryminacją oraz zapewnienie realnego udziału tej społeczności z życiu publicznym.

Obecnie mieszkający Grecy w Polsce nie figurują w ustawowym wykazie mniejszości narodowych, pomimo że liczne ekspertyzy wskazują, że spełniają oni określone w ustawie przesłanki. Kluczowe znaczenie miała analiza historycznej obecności Greków na ziemiach polskich, która obejmuje osadnictwo od średniowiecza oraz udokumentowaną działalność społeczną i gospodarczą w kolejnych stuleciach. Szczególnie podkreśla się ciągłość osadniczą, która przekracza 100 lat, w tym obecność społeczności greckiej w Zgorzelcu od 1916 r., w tym funkcjonowanie stowarzyszeń i struktur religijnych. Obecne statystyki potwierdzają trwałość tej wspólnoty, bowiem w Narodowym Spisie Powszechnym z 20121 r. ponad 5 tys. osób zadeklarowało narodowość grecką.

Projektowane zmiany mają charakter precyzyjny i polegają na dodaniu narodowości greckiej do zamkniętego katalogu mniejszości narodowych w art. 2 ww. ustawy. W praktyce oznacza to objęcie społeczności identycznym reżimem prawnym takim samym jak uznane już mniejszości narodowe, które mają prawo do wsparcia finansowego, edukacyjnego i instytucjonalnego. Jednocześnie przewidziano trzymiesięczne vacatio legis, aby umożliwić dostosowanie aktów wykonawczych oraz funkcjonowania organów administracji publicznych.

Z prawnego punktu widzenia nowelizacja stanowi formalne potwierdzenie historycznej obecności oraz wkład Greków w rozwój Rzeczypospolitej.Projekt nie wprowadza nowych kategorii wydatków, ale rozszerza krąg beneficjentów istniejących instrumentów wsparcia. Regulacje pozostają w zgodzie z prawem UE oraz z normami Konwencji ramowej o ochronie mniejszości narodowych.

źródło: Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Wniesione projekty ustaw, którym jeszcze nie został nadany numer druku, Komisyjny projekt ustawy o zmianie ustawy o mniejszościach narodowych i etnicznych oraz o języku regionalnym, wnioskodawca: Komisja Mniejszości Narodowych i Etnicznych, data wpływu: 27.02.2026 r. (stan na 27.02.2026 r. - skierowany do opinii w sprawie OSR BEOS)