Sejm 26.09.2025 r. uchwalił ustawę o zmianie ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym i niektórych innych ustaw. Nowelizacja zakłada pełną cyfryzację procesów rejestrowych dla stowarzyszeń, fundacji i publicznych zakładów opieki zdrowotnej. Wprowadza także nowoczesny dostęp do danych z rejestru za pośrednictwem usług sieciowych oraz znosi obowiązek ogłaszania wpisów w Monitorze Sądowym i Gospodarczym.

Celem reformy jest również usprawnienie administracji, obniżenie kosztów ponoszonych przez przedsiębiorców i organizacje społeczne oraz zwiększenie pewności i przejrzystości obrotu prawnego.

Najważniejsze zmiany

1. Dostęp do danych z KRS przez API – podmioty publiczne i inne jednostki realizujące zadania publiczne będą mogły bezpłatnie uzyskiwać dane z rejestru za pomocą interfejsów API. Zgodę na taki dostęp będzie wydawać Minister Sprawiedliwości po zweryfikowaniu wymogów bezpieczeństwa i organizacji przetwarzania danych. Nieuprawnione pobieranie informacji z rejestru będzie zagrożone karą grzywny, ograniczeniem lub pozbawieniem wolności do lat 2,
2. Zniesienie obowiązku ogłaszania wpisów w Monitorze Sądowym i Gospodarczym – nowelizacja uchyla obowiązek publikowania wpisów z KRS w Monitorze. Od tej pory skutki prawne będą następować w dniu dokonania wpisu w rejestrze, a nie jego ogłoszenia. To rozwiązanie ma uprosić procedury, przyspieszyć obieg informacji, a także przynieść realne oszczędności przedsiębiorcom,
3. Pełna cyfryzacja rejestru stowarzyszeń i fundacji – wszystkie wniosku dotyczące stowarzyszeń, fundacji i publicznych zakładów opieki zdrowotnej będą składane elektronicznie, a akta rejestrowe prowadzone będą za pośrednictwem systemu teleinformatycznego. Zmiana eliminuje problem mieszanych akt papierowo-elektronicznych i ograniczy liczbę błędnych wniosków. Dane z 2023 r. pokazują, że ponad 30% papierowych wniosków w tym rejestrze było zwracanych z powodu błędów formalnych,
4. Rezygnacja z zadań zleconych dla gmin - zniesiono obowiązek zapewniania przez gminy papierowych formularzy wniosków rejestrowych dla spółek jawnych. Przepis ten stał się zbędny, gdyż wszystkie te sprawy są już obsługiwane elektronicznie.

Dotychczas rejestr stowarzyszeń i fundacji funkcjonował częściowo w formie papierowej, co prowadziło do problemów organizacyjnych i marnotrawienia zasobów. Wprowadzenie pełnej cyfryzacji ma ujednolicić standardy obsługi w całym KRS, usprawnić procesy i ograniczyć koszty administracyjne.

Ustawa zacznie obowiązywać po 14 dniach od ogłoszenia, z wyjątkiem przepisów dotyczących pełnej cyfryzacji rejestru stowarzyszeń – te wejdą w życie po roku, aby umożliwić podmiotom i sądom dostosowanie systemów informatycznych. Postępowania wszczęte przed tą datą będą prowadzone według dotychczasowych zasad.

Nowelizacja ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym to krok w stronę pełnej cyfryzacji i uproszczenia procedur rejestrowych. Ma zwiększyć przejrzystość i pewność prawną, przybliżając polski system rejestrowy do najlepszych europejskich standardów.

źródło: System Informacji Prawnej Legalis, sejm.gov.pl