Projekt ustawy ma na celu wprowadzenie odrębnych stawek podatku dochodowego od osób prawnych (CIT) dla instytucji pożyczkowych, czyli podmiotów udzielających kredytów konsumenckich, z wyłączeniem banków krajowych i zagranicznych, spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych, podmiotów oferujących odroczenie zapłaty przy zakupie własnych produktów oraz instytucji płatniczych i pieniądza elektronicznego działających zgodnie z ustawą o usługach płatniczych.

Zdaniem wnioskodawców, nie istnieje uzasadnienie, aby przedsiębiorcy prowadzący działalność pożyczkową płacili niższą stawkę CIT niż banki spółdzielcze czy spółdzielcze kasy oszczędnościowo-kredytowe, których działalność w dużej mierze polega na udzielaniu kredytów konsumenckich i generuje podobne przychody.

W związku z tym projekt zakłada specjalne, zróżnicowane opodatkowanie instytucji pożyczkowych, co ma na celu bardziej adekwatne rozłożenie ciężaru fiskalnego, ograniczenie nadmiernych zysków w tym sektorze oraz dostosowanie opodatkowania do profilu ryzyka i charakteru działalności podmiotów udzielających pożyczek konsumenckich.

Dotychczasowy system CIT nie różnicował stawek w zależności od rodzaju działalności, co prowadziło do nieproporcjonalności w obciążeniach fiskalnych w sektorze finansowym. Wprowadzenie nowych stawek uwzględnia specyfikę działalności instytucji pożyczkowych oraz wysoki poziom generowanych przez nie marż, co jest uzasadnione zarówno ekonomicznie, jak i fiskalnie.

Projekt ustawy przewiduje dwie nowe stawki CIT: 21% dla instytucji pożyczkowych oraz 11% dla tych samych podmiotów, jeśli spełniają warunki małego podatnika. Zmiana ma na celu zapewnienie proporcjonalności obciążeń podatkowych i dostosowanie ich do modelu biznesowego instytucji pożyczkowych.

Dodatkowo, wprowadzenie przepisów dotyczących zaliczek na podatek w formie uproszczonej obejmie także podatników objętych nowymi stawkami, co ma zapewnić spójność rozliczeń i jednolity mechanizm wpłat. Art. 38ae ustawy przewiduje stopniowe dochodzenie do docelowej stawki poprzez wprowadzenie stawek przejściowych, co pozwoli na łagodne dostosowanie instytucji pożyczkowych do nowych zasad bez nadmiernego wpływu na ich sytuację ekonomiczną.

Projekt przewiduje również przepisy przejściowe dla podatników, których rok podatkowy rozpoczął się przed 1 stycznia 2027 r., aby mogli stosować dotychczasowe przepisy do końca swojego roku podatkowego, co zapewnia stabilność prawa i pewność dla podmiotów z niestandardowym rokiem podatkowym.

Minister właściwy do spraw finansów publicznych będzie miał obowiązek przeprowadzenia przeglądu funkcjonowania nowych przepisów w ciągu 3 lat od ich wejścia w życie, co pozwoli ocenić skuteczność regulacji i w razie potrzeby wprowadzić korekty.

Ustawa ma wejść w życie 1 stycznia 2027 r., co daje podatnikom czas na przygotowanie się do nowych zasad. Projektowana regulacja jest zgodna z prawem Unii Europejskiej i nie narusza obowiązujących dyrektyw dotyczących opodatkowania sektora finansowego.

źródło: Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Baza wniesionych projektów, Nr RPW/2372/2026, data wpływu: 22.01.2026 r.