Projekt ustawy o zmianie ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów oraz niektórych innych ustaw ma na celu dostosowanie krajowych przepisów do wymogów unijnych, w szczególności rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/2394 w sprawie współpracy organów ochrony konsumentów (rozporządzenie CPC). Nowelizacja wynika z potrzeby przyznania organom ochrony konsumentów nowych, minimalnych kompetencji dochodzeniowych i egzekucyjnych, które zwiększą skuteczność reakcji na naruszenia zbiorowych interesów konsumentów, szczególnie w przypadku umów zawieranych online.
Prezes UOKiK, zgodnie z ustawą o ochronie konkurencji i konsumentów, wykonuje obowiązki wynikające z rozporządzenia CPC. Choć już dysponuje częścią wymaganych kompetencji, projekt przewiduje wprowadzenie trzech kluczowych instrumentów: możliwość nabywania towarów i usług w ramach zakupów kontrolnych z ukrytą tożsamością, uprawnienia dotyczące interfejsów internetowych oraz rozszerzenie instytucji przeszukania na postępowania konsumenckie.
Pierwszym obszarem zmian jest nabywanie towarów i usług w ramach zakupów kontrolnych. Nowe przepisy pozwolą Prezesowi UOKiK na dokonywanie zakupów testowych, w tym pod ukrytą tożsamością, w celu wykrycia naruszeń prawa, np. w sytuacjach odmowy prawa do odstąpienia od umowy online. W przypadkach skomplikowanych produktów, takich jak usługi finansowe, kontrola będzie mogła obejmować użycie dokumentów maskujących tożsamość kontrolującego oraz numeru PESEL, co umożliwi pełną weryfikację procesu sprzedaży.
Drugim istotnym elementem są kompetencje dotyczące interfejsów internetowych. Prezes UOKiK będzie mógł nakazać przedsiębiorcy umieszczenie wyraźnego ostrzeżenia, ograniczenie dostępu do strony lub usunięcie treści w przypadku praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów. W razie niewykonania tych działań, organ będzie mógł zwrócić się do dostawcy usług hostingowych lub rejestru domen o realizację nakazu, a w ostateczności doprowadzić do przejęcia pełnej nazwy domenowej przez UOKiK.
Kolejna zmiana dotyczy rozszerzenia instytucji przeszukania na postępowania dotyczące naruszenia zbiorowych interesów konsumentów. Obecnie możliwość przeszukania obowiązuje jedynie w sprawach antymonopolowych. Nowelizacja umożliwi przeprowadzanie kontroli w lokalach, środkach transportu i innych miejscach wykorzystywanych przez przedsiębiorcę w prowadzeniu działalności, przy zachowaniu wymogu zgody Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów.
Projekt przewiduje także doprecyzowanie przepisów w zakresie nakładania środków kompensacyjnych i kar pieniężnych. Chodzi o zapewnienie zgodności prawa krajowego z unijnymi regulacjami oraz wyłączenie od podatku dochodowego środków wypłacanych konsumentom w celu usunięcia skutków naruszeń, np. zwrotów czy innych świadczeń kompensacyjnych.
Dodatkowo projekt uwzględnia zmiany wynikające z uchylenia rozporządzenia o internetowym systemie rozstrzygania sporów konsumenckich. W związku z likwidacją europejskiej platformy od 20 lipca 2025 r., konieczne jest usunięcie odwołań do uchylanego rozporządzenia z przepisów krajowych.
Projekt przygotowany przez Prezesa UOKiK, Tomasza Chróstnego, we współpracy z Ministerstwem Finansów i Gospodarki, KPRM oraz MSWiA, ma trafić do przyjęcia przez Radę Ministrów w I kwartale 2026 roku. Jego głównym celem jest wzmocnienie ochrony konsumentów, zwiększenie skuteczności działań kontrolnych Prezesa UOKiK oraz zapewnienie pełnej zgodności prawa krajowego z regulacjami unijnymi.
źródło: Serwis Rzeczypospolitej Polskiej, Wykaz prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów, nr projektu: UC141, data publikacji: 06.02.2026 r.