Projektowane zmiany legislacyjne przewidują szersze zastosowanie instytucji milczącego załatwienia sprawy, której celem jest usprawnienie prowadzenia spraw administracyjnych przez obywateli i przedsiębiorców. Obecnie ta instytucja obowiązuje i funkcjonuje na podstawie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego i ma zastosowanie wyłącznie w szczególnych sytuacjach. Zgodnie z obowiązującymi przepisami sprawa może zostać rozstrzygnięta milcząco, jeżeli w ustawowo określonym terminie organ administracji nie wyda odpowiedniego pisma kończącego postępowanie albo nie wniesie sprzeciwu.
Nowelizacja zakłada zwiększenie liczby postępowań administracyjnych, w których możliwe będzie zastosowanie tej instytucji. Oznacza to, że jeżeli organ nie podejmie rozstrzygnięcia w określonym terminie, sprawa zostanie uznana za rozpatrzoną zgodnie z żądaniem strony. Rozwiązanie to ma przede wszystkim skrócić czas trwania procedur administracyjnych oraz zwiększyć przewidywalność działania organów. Dzięki temu obywatele i przedsiębiorcy będą mogli łatwiej planować swoje działania inwestycyjne i gospodarcze, mając jasność co do maksymalnego czasu trwania postępowania.
Projekt jednocześnie podkreśla, że wprowadzenie milczącego załatwienia sprawy nie eliminuje aktywnej roli administracji publicznej. Organy nadal będą zobowiązane do weryfikacji spełnienia przesłanek formalnych i materialnych danej sprawy. W sytuacji braku podstaw do odmowy organ nie będzie jednak musiał wydawać formalnej decyzji.
Co istotne, w odniesieniu do spraw rozstrzygniętych w trybie milczącym nadal będą mogły znaleźć zastosowanie instytucje przewidziane w Kodeksie postępowania administracyjnego, takie jak wznowienie postępowania, uchylenie lub stwierdzenie nieważności decyzji, jeśli pojawią się ku temu odpowiednie przesłanki. Projekt przewiduje również analogiczne rozwiązania w obszarze działalności regulowanej, aby ograniczyć przewlekłość postępowań związanych z wpisem do rejestru działalności gospodarczej i zwiększyć pewność prowadzenia działalności przez przedsiębiorców.
źródło: Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Rządowy projekt ustawy o zmianie niektórych ustaw w celu uproszczenia procedur administracyjnych w sprawach rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych albo załatwianych milcząco, wnioskodawca: Rada Ministrów, data wpływu: 04.03.2026 r. (stan na 05.03.2026 r. - skierowany do opinii BL)
